na Seif Gracien Hasingizwimana/Egypt, Cairo
Waandishi wa habari wa Afrika wamehimizwa kuzingatia zaidi usalama wao binafsi wanapotekeleza majukumu yao ya kikazi, hasa wanaporipoti katika mazingira ambayo mwonekano wao, utambulisho wao au kazi yao ya uandishi wa habari inaweza kuwaweka katika hatari.
Profesa Hanan El-Gendy wa Al-Ahram Canadian University nchini Misri alisema waandishi wa habari wanapaswa kuwa waangalifu kuhusu mavazi wanayovaa wanapokuwa kazini. Alionya kuwa alama za kisiasa, alama za kitaifa, uhusiano na jeshi au mavazi yenye nembo za timu za michezo yanaweza kuwaweka katika hatari katika mazingira fulani.
Akizungumza wakati wa programu ya mafunzo kwa waandishi wa habari wa Afrika iliyofanyika Cairo, El-Gendy alisema baadhi ya waandishi wa habari wameuawa baada ya kutambuliwa kupitia mavazi yao, huku wengine wakishindwa kutekeleza majukumu yao kutokana na jinsi watu walivyotafsiri alama au mavazi waliyovaa.
Pia aliwashauri waandishi wa habari wanawake kuepuka kuvaa viatu virefu, akisema vinaweza kufanya iwe vigumu kwao kukimbia au kujiokoa katika hali hatarishi. Aliwahimiza kuvaa mavazi yanayolingana na utamaduni wa maeneo wanayotembelea.
Suala la usalama pia limehusishwa na namna waandishi wa habari wanavyoshughulikia masuala nyeti barani Afrika.
Charles Ndi Chia, Rais wa Chama cha Waandishi wa Habari cha Cameroon, alisema waandishi wa habari pia wanakabiliwa na changamoto wanapojaribu kutumia mawasiliano kama chombo cha kimkakati cha kushawishi sera na kutetea watu ambao hawawezi kujitetea au kusikika.
“Tunatumiaje mawasiliano kama silaha ya kimkakati kubadilisha sera ili kuwaokoa wasio na sauti? Hapa ndipo tunapokwama. Tunahitaji kufanya kazi pamoja katika hili,” alisema Charles.
Alisema nchi nyingi maskini huwafunga waandishi wa habari wanapojaribu kufichua ukweli, na kuwataka waandishi wa habari barani Afrika kuzishawishi serikali kubadilisha sera bila kusababisha migogoro.
Balozi Ahmed Haggag, Mshauri wa Umoja wa Waandishi wa Habari wa Afrika, aliwahimiza waandishi wa habari wasiogope kuripoti masuala ya ndani ya nchi nyingine za Afrika, lakini akasema taarifa hizo zinapaswa kuandaliwa kwa njia ya kidiplomasia na bila kumtukana mtu yeyote.
“Mwandishi wa habari hapaswi kuogopa kuzungumzia masuala ya ndani ya nchi nyingine za Afrika. Lakini tufanye hivyo kwa diplomasia bila kumtukana mtu yeyote,” alisema.
Haggag alisema waandishi wa habari wanapaswa kutumia takwimu rasmi wanaporipoti masuala nyeti na kuhakikisha kuwa kazi yao inachangia mabadiliko na maendeleo ya Afrika badala ya kusababisha migogoro kati ya nchi.
Waandishi wa habari walioshiriki katika mafunzo hayo pia walieleza kuwa kuzuiwa kufanya kazi yao ni miongoni mwa changamoto kubwa wanazokabiliana nazo, wakisema wakati mwingine huzuiwa kuripoti wanapoanza kueleza hali fulani.
“Mara tu unapoanza kueleza hali hiyo, wanakuambia, ‘huna haki.’ Inaumiza, lakini unataka kuwa salama,” alisema mmoja wa waandishi wa habari.
Washiriki walitoka katika nchi 15 za Afrika, zikiwemo Rwanda, Ghana, Nigeria, Algeria, Tanzania, Senegal, Tunisia, Zambia na Malawi, miongoni mwa nyingine, huku nchi mwenyeji, Misri, nayo ikishiriki.
Mafunzo hayo ni sehemu ya juhudi za Umoja wa Waandishi wa Habari wa Afrika kwa ushirikiano na Baraza Kuu la Udhibiti wa Vyombo vya Habari la Misri, kwa lengo la kuimarisha uhuru wa vyombo vya habari.
